Antalya'nın Belek Turizm Merkezi'ndeki NEST Kongre Merkezi'nde düzenlenen, forum kapsamında, Uluslararası Enerji ve Dış Politika Uzmanı Prof. Brenda Shaffer'ın yönettiği "Enerji: Bizi nasıl bir gelecek bekliyor?" başlıklı panele, Venezuela Dışişleri Bakanı Jorge Arreaza, Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, Madagaskar Dışişleri Bakanı Dr. Djacoba A. S. Oliva Tehındrazanarıvelo, Avusturya'nın eski Dışişleri Bakanı Karin Kneissl ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakan Yardımcısı Dr. Alparslan Bayraktar konuşmacı olarak katıldı.
Antalya Diplomasi Forumu'nda (ADF) konuşan Venezuela Dışişleri Bakanı Jorge Arreaza, "Enerji sadece ABD için veya Almanya için değil, tüm dünya içindir. Bir plan yapmalıyız. Bu yüzden bu forum çok önemli." dedi.
"Enerji sadece ABD için veya Almanya için değil, tüm dünya içindir"Venezuela Dışişleri Bakanı Arreaza, fosil yakıtlardan yenilenebilir enerji geçiş sürecinin 20-30 yıl daha alacağını doğalgaz ve petrolün bu süre zarfında kullanılacağını belirterek her ülkenin maliyetli ve yüksek teknoloji gerektiren yenilenebilir enerji sistemlerine erişim imkânı olmadığını ifade etti.
Arreaza şöyle devam etti:
"Şu açık ki dünyanın güneyindeki ülkeler bu teknolojiye erişimi sağlayacak fona sahip değil. Bu da tüm dünyayı ilgilendiren bir konu. Enerji sadece ABD veya Almanya için değil, tüm dünya içindir. Bir plan yapmalıyız. Bu yüzden bu forum çok önemli. Yeni teknolojilere, teknolojilerin üretimine erişim konusunda çok taraflı bir planlama olmalı. Yeterli fonu olmayan ülkelere bu yeni teknolojilere erişimi ve bu geçiş sürecine hazırlanması için fon vermeliyiz."
Kuleba, Avrupa’da doğalgazın ekonomiden çok güvenliği ilgilendiren bir konu olduğuna işaret etti.
Fosil kaynaklardan yenilenebilir enerjiye geçişin zaman alacağını ancak geçişin durdurulamayacağını söyleyen Kuleba, "Bu, her halükârda olacak." diye konuştu.
Kuleba, enerji konusunda en önemli konunun altyapı yatırımı olduğuna dikkati çekerek "Nereden alacağımızı biliyoruz. Nereye tedarik edeceğimizi biliyoruz ama nasıl?" şeklinde konuştu.
"Eğer bu konuya ekonomik açıdan yaklaşırsanız bir cevap alırsınız. Ancak güvenlik açısından yaklaşırsanız bu konuda tamamen farklı cevap alırsınız, Nord Stream -2’de (Kuzey Akım-2) olduğu gibi. Bu boru hattı Avrupa’nın enerji güvenliğini altını oyacak ve enerji tedarikinin çeşitlendirilmesi ilkesini çiğniyor. Bu siyasi bir şey, siyasi bir proje." ifadesini kullanan Kuleba, Kuzey Akım-2 projesinin tek amacının doğalgaz geçiş güzergahı konusunda Ukrayna’yı siyasi, ekonomik ve stratejik olarak dışarıda bırakmak olduğunu vurguladı.
"Avrupa ülkeleri duygusal davranıyor"Kneissl, enerji geçiş süreci konusunda Avrupa ülkelerinde makul hareket etmekten ziyade duygusal davranıldığını belirterek Almanya’nın Japonya’da meydana gelen Fukuşima Nükleer Santral Kazası sonrası bu alanda adım atmaya karar vermesini örnek gösterdi.
Enerjide geçiş sürecinin halihazırda yürürlükte olduğunu kaydeden Kneissl, ancak yenilenebilir enerji sistemlerinin maliyet ve fiyatları ve halkların taleplerinin bu geçiş sürecini nereye götüreceğini belirsiz hale getirdiğini kaydetti.
"TANAP aşırı derecede önemli bir örnek"Bayraktar, enerji dünyasında bugün önemli ve beklenmedik sınamalarla yüzleşildiğine, enerji tedariki güvenliğini sağlama merkezli tartışmaların daha çok iklim değişikliği üzerine odaklandığına dikkati çekerek "Küresel ısınma ve iklim değişikliği giderek bir din haline geliyor. Bunlara karşı konuşmak pek mümkün değil. Ancak gerçeklere, piyasaya gelecek olursak, bu tam tersi özellikle de salgından sonra yani 2020 ve bu yıl." değerlendirmesinde bulundu.
Doğal gazın Türkiye için, enerji piyasası ve ekonomi için çok önemli olduğunu vurgulayan Bayraktar, Türkiye'de her yıl 50 milyar metreküp doğal gazın tüketildiğini ve bu rakamın Avrupa’daki 4’üncü büyük doğal gaz pazarı olduğunu anlattı.
Bayraktar, Türkiye'nin daha fazla doğal gaz ihtiyacının arttığını aktararak şu ifadeleri kullandı:
"Madagaskar yatırımlara açık""Bizim tedarik güzergâhlarını çeşitlendirmemiz gerekiyor. Bu konuda Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı (TANAP) aşırı derecede önemli bir örnek. Yeni enerji kaynakları, yeni hidrokarbon kaynakları Türkiye’ye bizim tedarik güvenliğimiz için geliyor. Bu yüzden bu zamanında olan bir gelişme. Ben ayrıca TANAP yönetim kurulu heyetindeyim ve bu çok başarılı bir projeydi. Siyasi irade ve bağlılık TANAP’ın başarıyla tamamlanması için kilit öneme sahip faktördür. Olur da Türkiye’nin etrafındaki diğer enerji kaynaklarına bakacak olursak Doğu Akdeniz’de hidrokarbon kaynakları gibi bizim ihtiyaç duyduğumuz birinci şey siyasi irade ve taahhüttür. "
Madagaskar Dışişleri Bakanı Djacoba Tehindrazanarivelo da ülkesinin yenilenebilir enerjide güneş enerjisi bakımından oldukça zengin olduğunu ancak yenilenebilir enerji sistemlerinin hammaddesinin ithal edilmesi dolayısıyla pahalı olduğunu söyledi.
Ülkesinin güneyinde bir bölgede güneş enerjisi için projeleri olduğu bilgisini veren Tehindrazanarivelo, Madagaskar’ın güneş, su, rüzgar açısından çok verimli ve yatırımlara açık olduğunu söyledi.